Quy định mới nhất về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước

0
141
Quy định mới nhất về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước
Quy định mới nhất về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước

Cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước là việc các doanh nghiệp nhà nước sẽ được chuyển đổi sang loại hình công ty cổ phần. Như vậy tài sản công ty sẽ được chia thành các các cổ phần để bán cho cán bộ công nhân viên. Phần còn lại do nhà nước sở hữu.

Cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước là chuyển đổi mô hình công ty 100% vốn nhà nước sang công ty có sở hữu tư nhân. Tuy nhiên vẫn có một phần sở hữu nhà nước.

Quy định mới nhất về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước
Quy định mới nhất về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước

Việc áp dụng mô hình cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước góp phần thúc đẩy hoạt động sản xuất và kinh doanh của chính doanh nghiệp. Thay vì lao động cho mục đích chung thì họ sẽ lao động vì lợi ích của chính mình. Như vậy năng suất lao động sẽ cao hơn.

Việt Nam hiện đang trên tiến trình hội nhập kinh tế. Việt Nam đã gia nhập WTO được 10 năm, đánh dấu một quá trình hội nhập. Chính vậy, cần phải mở cửa thị trường sâu và rộng hơn. Việc cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước là một phần quan trọng trong việc mở cửa kinh tế. Nhà nước sẽ không còn nắm giữ độc quyền trong một số lĩnh vực nhất định nữa. Các nhân viên công ty, hay thậm chí các cá nhân, tổ chức trong nước và ngoài nước có thể sở hữu cổ phần của doanh nghiệp được cổ phần hóa.

Rất nhiều công ty nhà nước đã và đang được cổ phần hóa như: Công ty cổ phần Traphaco, Tập đoàn điện lực Việt Nam, Tổng công ty cao su, Tổng công ty lương thực Việt Nam,…

Quy định mới về cổ phần hóa

Việc cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước là một điều tất yếu cho sự phát triển của nền kinh tế thị trường. Nhưng việc này cần có lộ trình và các quy định của pháp luật cũng quản lý vấn đề này khá chặt chẽ. Hiện nay luật quy định về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước tại Luật Doanh nghiệp 2014, và nghị định số 126/2017/NĐ-CP về chuyển đổi doanh nghiệp nhà nước và công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do doanh nghiệp nhà nước đầu tư 100% vốn điều lệ thành công ty cổ phần có hiệu lực từ ngày 1/1/2018.

Theo như quy định mới tại Nghị định 126/2017/NĐ-CP thì những quy định về cổ phần hóa doanh nghiệp sẽ có những điểm mới nổi bật như sau:

Chi phí thực hiện cổ phần hóa

Theo quy định mới này các doanh nghiệp có quyền chủ động trong việc phê duyệt. Tổng giám đốc (hoặc giám đốc) của doanh nghiệp sẽ quyết định mức chi cụ thể theo các nội dung được quy định và chịu trách nhiệm trước pháp luật về quyết định của doanh nghiệp.

Quy định này sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp trên tiến trình cổ phần hóa. Tránh tình trạng doanh nghiệp bị áp đặt mức chi phí cổ phần hóa dẫn đến tình trạng không có điều kiện thuê tư vấn tốt, không có kinh phí để quảng cáo, bán hàng… Như vậy thì quá trình cổ phần hóa của doanh nghiệp sẽ không thành công được.

Quy định mới về xử lý tài chính

Quy định về xử lý tài chính theo quy định về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước đã quy định thêm một số trường hợp đặc thù. Trong các trường hợp theo quy định thì doanh nghiệp sẽ không phải dừng lộ trình cổ phần hóa để xin ý kiến.

Theo quy định mới các doanh nghiệp thực hiện cổ phần hóa sẽ tiếp tục thực hiện các quy định về quản lý tài chính đối với doanh nghiệp nhà nước. Từ thời điểm xác nhận giá trị doanh nghiệp đến thời điểm doanh nghiệp chính thức trở thành công ty cổ phần.

Việc xử lý tài chính ở thời điểm doanh nghiệp nhà nước chính thức trở thành công ty cổ phần được quy định tại Điều 21 Nghị định 126/2017/NĐ-CP. Trước khi Nghị định 126/2017/NĐ-CP có hiệu lực thì giá trị vốn đầu tư của doanh nghiệp vào công ty con là doanh nghiệp 100% vốn của doanh nghiệp nhà nước cổ phần hóa (doanh nghiệp cấp 2). Như vậy sẽ gây khó khăn cho doanh nghiệp. Đặc biệt đối với trường hợp các doanh nghiệp này lại có các công ty con ở nước ngoài đang áp dụng các chính sách pháp luật, chế độ kế toán, kiểm toán theo quy định của pháp luật nước sở tại. Như vậy sẽ rất khó để xác định giá trị vốn đầu vào. Và nếu như trong những trường hợp này phải xin ý kiến của Chính phủ thì sẽ gây mất thời gian và khó khăn cho doanh nghiệp cổ phần hóa.

Quy định mới đã xóa bỏ các vướng mắc đó, và bổ sung quy định về việc xác định phần vốn góp của doanh nghiệp nhà nước của các doanh nghiệp cổ phần hóa có công ty con ở nước ngoài sẽ được xác định như các khoản đầu tư như tại các doanh nghiệp khác. Đồng thời, quy định bổ sung hướng dẫn rõ khi cổ phần hóa công ty mẹ thì ngoài vấn đề phải xác định lại các giá trị vốn góp của doanh nghiệp cổ phần hóa đầu tư vào các công ty con theo quy định tại Nghị định thì các công ty con 100% vốn của doanh nghiệp cổ phần hóa có vốn góp tại các công ty khác cũng phải tiến hành xác định lại giá trị của các doanh nghiệp được các công ty con này đầu tư.

Việc xác định giá trị này cũng được tính như việc thực hiện giá trị doanh nghiệp này được tiến hành như các khoản vốn đầu tư của doanh nghiệp cổ phàn hóa tại các doanh nghiệp khác theo phương pháp vốn của chủ sở hữu. Đây là 3 cấp đầu tư, doanh nghiệp được cổ phần hóa là doanh nghiệp cấp 1, doanh nghiệp được doanh nghiệp cổ phần hóa đầu tư 100% vốn là doanh nghiệp cấp 2, doanh nghiệp cấp 2 đi đầu tư vốn vào các doanh nghiệp khác gọi là doanh nghiệp cấp 3. Cho nên việc đầu tư này phức tạp, chính vì vậy cần có cách xác định tài sản góp vốn để đảm bảo xác định tài sản đầu tư của doanh nghiệp cổ phần hóa.

Quy định về tư vấn xác định giá trị doanh nghiệp

Vấn đề tư vấn xác  định giá trị của doanh nghiệp là một vấn đề rất đáng lo ngại và cần được quan tâm để tránh làm thất thoát vốn của nhà nước. Theo quy định tại Khoản 6 Điều 12 Nghị định 126 hướng dẫn cụ thể các tiêu chuẩn tổ chức tư vấn định giá.

Cụ thể như sau:

Các tổ chức tư vấn nước ngoài là tổ chức hoạt động trong các lĩnh vực thẩm định tài sản, kiểm toán, tư vấn tài chính, tư vấn chuyển đổi sở hữu doanh nghiệp theo pháp luật tại nước đặt trụ sở chính; có uy tín, năng lực, thương hiệu và ít nhất 5 năm kinh nghiệm về một trong các lĩnh vực: thẩm định giá, kiểm toán, kế toán, tư vấn tài chính, tư vấn chuyển đổi sở hữu doanh nghiệp được phép cung cấp các hoạt động dịch vụ kế toán, kiểm toán, tư vấn tài chính, tư vấn chuyển đổi sở doanh nghiệp. Đồng thời, có hợp đồng hợp tác liên doanh với các tổ chức định giá trong nước đủ tiêu chuẩn (trường hợp chưa đủ 3 thẩm định viên về giá đã được cấp thẻ thẩm định viên về giá) sẽ được tham gia cung cấp dịch vụ tư vấn liên quan đến cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước.

Và các tổ chức thẩm định giá này sẽ phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về kết quả của việc thẩm định giá, và sẽ phải bồi thường thiệt hại nếu trong trường hợp vi phạm các quy định của pháp luật về thẩm định giá và sẽ bị xử lý vi phạm theo các quy định của pháp luật.

Xác định giá trị tài sản vô hình

Ngoài những tài sản hữu hình như máy móc, thiết bị thì doanh nghiệp còn có rất nhiều những tài sản vô hình khác cần được định giá. Theo quy định cũ thì việc xác định giá trị tài sản vô hình sẽ dựa trên sổ sách kế toán. Thực tế thì có những tài sản vô hình đã khấu hao hết và thu hồi đủ vốn mà doanh nghiệp cổ phần hóa vẫn tiếp tục sử dụng nhưng lại không đưa vào tài sản để định giá doanh nghiệp. Hoặc có trường hợp tài sản vô hình của doanh nghiệp có giá trị ghi trên sổ sách kế toán còn rất thấp do công ty xác định thời gian khấu hao ngắn, nhưng giá trị thực tế còn rất cao. Như vậy, nếu không được đánh giá chính xác thì sẽ dẫn đến việc đánh giá giá trị của doanh nghiệp thiếu sót, gây thất thoát vốn của nhà nước.

Để hạn chế vấn đề này thì quy định mới đã quy định lại vấn đề này, yêu cầu cần phải làm rõ các giá trị tài sản vô hình của doanh nghiệp. Việc xác định giá trị tài sản vô hình cần tuân thủ theo các quy định của pháp luật về thẩm định giá do tổ chức thẩm định giá có chức năng thẩm định giá xác định. Đảm bảo xác định  chuẩn giá trị doanh nghiệp.

Bổ sung phương thức dựng sổ

Quy định mới về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước cũng bổ sung thêm phương thức dựng sổ, việc áp dụng phương thức này sẽ có vai trò trong việc đẩy nhanh quá trình cổ phần hóa của doanh nghiệp nhà nước.

Phương thức dựng sổ là quá trình nhà bảo lãnh phát hành chính cố gắng xác định mức giá bán chào bán chứng khoán dựa trên nhu cầu mua của các nhà đầu tư là tổ chức. Phương pháp dựng sổ đảm bảo thời gian nhanh gọn, thông tin về nhu cầu theo thời gian được minh bạch hóa tới các nhà bảo lãnh phát hành, các cổ đông chào bán và đơn vị phát hành. Các điều khoản có thể thay đổi trong quá trình dựng sổ để phù hợp với nhu cầu của thị trường. Áp dụng phương pháp dựng sổ sẽ đảm bảo được việc định giá và phân bổ chứng khoán tối ưu, và sẽ được công ty bảo lãnh phát hành chính đảm bảo thực hiện.

Đánh giá

Các quy định mới của nhà nước về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước sẽ đảm bảo thực hiện lộ trình cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước mà Đảng và Nhà nước đã đặt ra để phù hợp với sự phát triển của kinh tế, xã hội. Giúp tăng cường hội nhập vào nền kinh tế khu vực và toàn cầu.

Việc cổ phần hóa các doanh nghiệp nhà nước sẽ hạn chế sự kiểm soát của nhà nước trong các doanh nghiệp cổ phần hóa, vừa kích thích sự cạnh tranh, vừa thúc đẩy việc sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Như vậy, sẽ phù hợp hơn với sự phat triển của nền kinh tế thị trường. Giúp thu hút không chỉ các nhà đầu tư trong nước mà các nhà đầu tư nước ngoài mạnh dạn đầu tư vào các doanh nghiệp cổ phần hóa, và các lĩnh vực kinh doanh mà trước đây nhà nước vẫn nắm giữ độc quyền.

Quy định mới nhất về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước
Đánh giá bài viết

Gửi Bình Luận

avatar