Trong lĩnh vực sản xuất thực phẩm, phụ gia và thực phẩm bảo vệ sức khỏe, rất nhiều doanh nghiệp nhập khẩu hoặc mua nguyên liệu trong nước chỉ để phục vụ sản xuất nội bộ, không bán trực tiếp ra thị trường tiêu dùng. Tuy nhiên, một câu hỏi thường gặp là: “Những nguyên liệu này có bắt buộc phải công bố sản phẩm hay không?”. Hãy cùng Việt Tín tìm hiểu vấn đề này nhé!
I. Căn cứ pháp lý về công bố sản phẩm.
Công bố sản phẩm thực phẩm được quy định tại Nghị định số 15/2018/NĐ-CP ngày 02/02/2018 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật An toàn thực phẩm. Theo đó, có hai hình thức công bố chính:
- Tự công bố sản phẩm: Áp dụng đối với thực phẩm thông thường, phụ gia, hương liệu, enzyme thực phẩm.
- Đăng ký bản công bố sản phẩm: Áp dụng cho thực phẩm bảo vệ sức khỏe, thực phẩm dinh dưỡng y học, thực phẩm dùng cho chế độ ăn đặc biệt.
Mục đích của việc công bố là để nhà nước quản lý các sản phẩm lưu hành trên thị trường, đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng. Do đó, nghĩa vụ công bố chỉ áp dụng với sản phẩm lưu hành thương mại, không áp dụng với sản phẩm hoặc nguyên liệu chỉ sử dụng nội bộ trong quá trình sản xuất.

II. Trường hợp nguyên liệu chỉ dùng trong sản xuất – có cần công bố không?
Theo khoản 2, Điều 6 của Nghị định 15/2018/NĐ-CP, các loại nguyên liệu, phụ gia, bán thành phẩm thực phẩm chỉ sử dụng để sản xuất, chế biến nội bộ trong cơ sở, không bán ra thị trường, được miễn thủ tục công bố sản phẩm.
Điều này có nghĩa là:
- Nếu doanh nghiệp nhập khẩu hoặc mua nguyên liệu (như bột sữa, tinh bột, đường, hương liệu, chiết xuất, enzyme, vitamin, khoáng chất, v.v.) chỉ để sử dụng cho hoạt động sản xuất thực phẩm khác và không bán lẻ, thì không cần nộp hồ sơ công bố sản phẩm cho cơ quan nhà nước.
- Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn phải đảm bảo rằng nguyên liệu đó có nguồn gốc rõ ràng, đáp ứng quy chuẩn an toàn thực phẩm, và được phép sử dụng trong sản xuất theo quy định của Bộ Y tế.
Nói cách khác, việc miễn công bố không đồng nghĩa với miễn trách nhiệm. Doanh nghiệp vẫn cần có đầy đủ hồ sơ chứng minh tính hợp pháp, an toàn của nguyên liệu.
III. Hồ sơ cần lưu giữ đối với nguyên liệu không công bố.
Dù được miễn công bố, doanh nghiệp cần lưu giữ hồ sơ kỹ thuật nội bộ để phục vụ việc kiểm tra, thanh tra hoặc chứng minh nguồn gốc khi cần. Bộ hồ sơ tối thiểu gồm:
- Phiếu kiểm nghiệm sản phẩm (COA) – thể hiện các chỉ tiêu an toàn (kim loại nặng, vi sinh vật, độc tố, dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, v.v.);
- Giấy chứng nhận lưu hành tự do (CFS) – nếu là hàng nhập khẩu, chứng minh sản phẩm được phép lưu hành ở nước xuất khẩu;
- Giấy chứng nhận xuất xứ (CO) – xác định nguồn gốc nguyên liệu;
- Bảng tiêu chuẩn cơ sở – quy định chất lượng nguyên liệu do doanh nghiệp ban hành;
- Tài liệu kỹ thuật hoặc bảng dữ liệu an toàn (MSDS) – chứng minh tính an toàn, mục đích sử dụng của nguyên liệu;
- Hợp đồng mua bán, hóa đơn, chứng từ nhập khẩu – chứng minh tính hợp pháp của nguồn hàng.
Những hồ sơ này giúp doanh nghiệp chủ động khi bị kiểm tra về an toàn thực phẩm hoặc truy xuất nguồn gốc nguyên liệu.
Lưu ý:
- Nếu doanh nghiệp dùng nguyên liệu để sản xuất sản phẩm bán ra thị trường, thì chỉ cần công bố sản phẩm hoàn chỉnh, không cần công bố riêng từng nguyên liệu.
- Nếu doanh nghiệp bán lại nguyên liệu đó cho đơn vị khác, thì nguyên liệu trở thành sản phẩm lưu hành thương mại → phải thực hiện công bố sản phẩm theo quy định.
- Các cơ sở sản xuất nên kiểm tra danh mục nguyên liệu, phụ gia được phép sử dụng do Bộ Y tế ban hành để tránh sử dụng nguyên liệu bị cấm hoặc vượt giới hạn cho phép.
Tóm lại, nguyên liệu chỉ dùng trong sản xuất, không bán trực tiếp cho người tiêu dùng thì được miễn công bố sản phẩm, theo quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn phải chuẩn bị và lưu giữ đầy đủ hồ sơ kỹ thuật, kiểm nghiệm và chứng từ nguồn gốc để chứng minh tính hợp pháp và an toàn của nguyên liệu. Việc hiểu rõ quy định này giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật, tránh rủi ro vi phạm hành chính, đồng thời đảm bảo hoạt động sản xuất được thuận lợi, minh bạch và kiểm soát chặt chẽ về chất lượng nguyên liệu đầu vào.
Bạn có bất kỳ thắc mắc nào vui lòng liên hệ lại để được tư vấn cụ thể !
(Hotline: 0972 859 311)
