Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) là “hộ chiếu” pháp lý giúp doanh nghiệp chứng minh nguồn gốc sản phẩm, từ đó hưởng ưu đãi thuế quan hoặc tránh bị từ chối thông quan. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp vẫn chưa rõ C/O là gì, làm thế nào để được cấp và hậu quả nếu lưu hành hàng không có C/O. Hãy cùng Việt Tín tìm hiểu vấn đề này nhé!
I. Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) là gì?
Theo khoản 4 Điều 3 Nghị định 31/2018/NĐ-CP và Điều 3 Thông tư 05/2018/TT-BCT, C/O là văn bản hoặc hình thức điện tử tương đương do cơ quan có thẩm quyền của nước xuất khẩu cấp, nêu rõ hàng hóa được sản xuất tại đâu và đáp ứng quy tắc xuất xứ. Nói đơn giản, C/O chứng minh hàng hóa trải qua công đoạn chế biến cuối cùng làm thay đổi cơ bản tại một quốc gia cụ thể (Điều 4 Thông tư 05/2018/TT-BCT). Ví dụ: Vải nhập từ Trung Quốc nhưng may thành áo tại Việt Nam thì C/O ghi “Made in Vietnam”. Không có C/O, hàng hóa coi như “không rõ nguồn gốc”.

II. Để được cấp C/O cần làm gì?
Theo Điều 13 Nghị định 31/2018/NĐ-CP, lần đầu đề nghị cấp C/O, doanh nghiệp phải đăng ký hồ sơ thương nhân với cơ quan cấp C/O (thường là Phòng Quản lý XNK khu vực). Hồ sơ gồm mẫu chữ ký, con dấu (Mẫu 01), sao y Giấy ĐKKD và danh mục cơ sở sản xuất (Mẫu 02, nếu có). Nộp online qua ecosys.gov.vn (khuyến khích) hoặc trực tiếp. Mọi thay đổi phải cập nhật ngay; nếu không thay đổi thì 2 năm cập nhật một lần. Sau khi hồ sơ hợp lệ, doanh nghiệp mới được xét cấp C/O theo Điều 15, 16 Nghị định 31/2018/NĐ-CP (chi tiết riêng).
III. Lưu hành hàng không có C/O bị phạt bao nhiêu?
Theo Điều 17 Nghị định 98/2020/NĐ-CP, kinh doanh hàng “không rõ nguồn gốc, xuất xứ” (tức không có C/O khi cần) bị phạt theo giá trị hàng vi phạm. Mức phạt cho cá nhân như sau (tổ chức gấp đôi – khoản 4 Điều 4): dưới 1 triệu đồng phạt 300.000–500.000 đồng; từ 1–3 triệu phạt 500.000–1 triệu đồng; từ 3–5 triệu phạt 1–3 triệu đồng; từ 5–10 triệu phạt 3–5 triệu đồng; từ 10–20 triệu phạt 5–7 triệu đồng; từ 20–30 triệu phạt 7–10 triệu đồng; từ 30–40 triệu phạt 10–15 triệu đồng; từ 40–50 triệu phạt 15–20 triệu đồng; từ 50–70 triệu phạt 20–30 triệu đồng; từ 70–100 triệu phạt 30–40 triệu đồng; từ 100 triệu trở lên phạt 40–50 triệu đồng. Nếu hàng thuộc thực phẩm, thuốc, hóa chất thì mức phạt gấp đôi nữa (khoản 12). Ngoài phạt tiền, còn bị tịch thu hàng (khoản 13), buộc tiêu hủy nếu gây hại sức khỏe, môi trường và nộp lại lợi bất hợp pháp (khoản 14).
C/O không chỉ là giấy tờ mà là công cụ sống còn để doanh nghiệp hưởng ưu đãi FTA, tránh thuế cao và phạt nặng. Hãy đăng ký hồ sơ thương nhân ngay lần đầu, cập nhật định kỳ và luôn chuẩn bị C/O trước khi xuất khẩu. Chỉ một lô hàng “không rõ nguồn gốc” có thể khiến doanh nghiệp mất hàng chục triệu đồng phạt, bị tịch thu và mất uy tín. Tuân thủ Nghị định 31/2018, Thông tư 05/2018 và Nghị định 98/2020 là cách bảo vệ lợi ích lâu dài nhất.
Bạn có bất kỳ thắc mắc nào vui lòng liên hệ lại để được tư vấn cụ thể !
(Hotline: 0972 859 311)
