Livestream bán hàng đã trở thành kênh kinh doanh cực kỳ phổ biến tại Việt Nam, giúp hàng triệu cá nhân, KOL, influencer và doanh nghiệp nhỏ đạt doanh thu “khủng” chỉ trong vài giờ phát sóng. Tuy nhiên, nhiều người vì muốn giữ lại toàn bộ lợi nhuận đã cố tình che giấu doanh thu, không kê khai thuế, không xuất hóa đơn GTGT hoặc sử dụng các thủ thuật để giảm thiểu số thuế phải nộp. Vậy hành vi trốn thuế từ hoạt động livestream bán hàng có bị phạt hay không? Hãy cùng Việt Tín tìm hiểu vấn đề này nhé!
I. Trốn thuế khi livestream bán hàng có bị đi tù không?
Theo Điều 200 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), hành vi trốn thuế dù từ bất kỳ hình thức kinh doanh nào, bao gồm cả livestream trên TikTok Shop, Shopee Live, Facebook, Lazada Live… đều có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự và chịu án tù nếu đạt ngưỡng nhất định.
- Khung 1 – Phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm.
Người livestream sẽ rơi vào khung này nếu số tiền trốn thuế từ 100 triệu đồng đến dưới 300 triệu đồng, hoặc dưới 100 triệu đồng nhưng đã từng bị xử phạt hành chính về trốn thuế hoặc đã bị kết án về tội này mà chưa được xóa án tích và còn tái phạm. Các hành vi điển hình bị coi là trốn thuế bao gồm không nộp hồ sơ đăng ký thuế, không nộp hoặc nộp hồ sơ khai thuế chậm quá 90 ngày kể từ hạn quy định, không ghi chép đầy đủ doanh thu thực tế vào sổ sách kế toán, không xuất hóa đơn khi bán hàng hóa – dịch vụ hoặc xuất hóa đơn với giá trị thấp hơn rất nhiều so với thực tế, sử dụng hóa đơn – chứng từ không hợp pháp, khai khống chi phí để làm giảm thuế phải nộp, sử dụng chứng từ giả mạo hoặc cố tình câu kết với bên vận chuyển, bên gửi hàng để che giấu doanh thu.
- Khung 2 – Phạt tù từ 01 năm đến 03 năm.
Mức phạt này áp dụng khi hành vi trốn thuế có tổ chức (nhiều người cùng thực hiện theo sự phân công), số tiền trốn thuế từ 300 triệu đồng đến dưới 1 tỷ đồng, lợi dụng chức vụ – quyền hạn (ví dụ quản lý công ty cố tình chỉ đạo kế toán che giấu doanh thu), phạm tội 02 lần trở lên hoặc tái phạm nguy hiểm.
- Khung 3 – Phạt tù từ 02 năm đến 07 năm.
Áp dụng với trường hợp đặc biệt nghiêm trọng khi số tiền trốn thuế từ 01 tỷ đồng trở lên hoặc gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng khác. Ngoài án tù, người vi phạm còn có thể bị phạt tiền bổ sung từ 20 triệu đến 100 triệu đồng, bị cấm đảm nhiệm chức vụ hoặc hành nghề kinh doanh từ 01 đến 05 năm, thậm chí bị tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.
II. Người livestream bán hàng trên sàn thương mại điện tử phải chịu trách nhiệm gì?
Theo Điều 37 Nghị định 52/2013/NĐ-CP (vẫn còn hiệu lực) và các quy định liên quan, người bán hàng trên các sàn thương mại điện tử, bao gồm cả hình thức livestream, phải thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ sau: cung cấp thông tin cá nhân – doanh nghiệp chính xác khi đăng ký tài khoản bán hàng, công bố thông tin sản phẩm – dịch vụ đầy đủ và trung thực, đảm bảo mọi nội dung giới thiệu trong livestream đúng sự thật, tuân thủ quy định về đặt hàng – thanh toán trực tuyến, hợp tác cung cấp thông tin khi cơ quan nhà nước yêu cầu, thực hiện nghiêm các quy định về quảng cáo, khuyến mại, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, sở hữu trí tuệ và đặc biệt là thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế theo Luật Quản lý thuế. Nếu vi phạm nghĩa vụ thuế, người livestream sẽ bị xử lý hành chính trước, sau đó có thể chuyển sang hình sự nếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm.
III. Không nộp hồ sơ khai thuế khi livestream bị phạt bao nhiêu?
Theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế và hóa đơn, mức phạt được chia thành hai nhóm chính.
- Không nộp hồ sơ khai thuế nhưng không phát sinh số thuế phải nộp.
Người vi phạm sẽ bị phạt tiền từ 8 triệu đến 15 triệu đồng, đồng thời bị buộc phải nộp hồ sơ khai thuế đúng quy định và nộp tiền chậm nộp nếu có phát sinh.
- Không nộp hồ sơ khai thuế và có phát sinh số thuế phải nộp (được coi là hành vi trốn thuế).
Mức phạt hành chính sẽ là hệ số nhân với số tiền thuế trốn: một lần số tiền thuế trốn nếu có tình tiết giảm nhẹ, 1,5 lần nếu không có tình tiết tăng nặng – giảm nhẹ nào, hai lần nếu có một tình tiết tăng nặng, 2,5 lần nếu có hai tình tiết tăng nặng và lên đến ba lần nếu có từ ba tình tiết tăng nặng trở lên. Ngoài ra, người vi phạm còn bị buộc nộp đủ số thuế thiếu, nộp tiền chậm nộp 0,03%/ngày và điều chỉnh lại toàn bộ sổ sách kế toán, số lỗ – thuế được khấu trừ trong các kỳ liên quan.
Như vậy, livestream bán hàng là hình thức kinh doanh hợp pháp và được khuyến khích, nhưng phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế như kinh doanh truyền thống. Cố tình che giấu doanh thu, không kê khai hoặc gian lận thuế có thể bị phạt hành chính hàng trăm triệu đồng, thậm chí tù đến 07 năm theo Điều 200 Bộ luật Hình sự.
Bạn có bất kỳ thắc mắc nào vui lòng liên hệ lại để được tư vấn cụ thể !
(Hotline: 0972 859 311)